Təhsil haqlarının çoxluğu və tələbələrin sağalmayan yarası
Ölkəmizdə ali təhsil müəssisələrinin təyin etdikləri təhsil haqları hər zaman müzakirə olunub. Ancaq bəzi təhsilalanlar ali məktəblərin illik ödənişinin miqdarının aşağı salınmasını və ya digər güzəştlərin tətbiq olunmasını istəyirlər.
Tələbə: “Bəzi universitetlərdə təhsil haqları olduqca bahadır. Təhsil haqlarını valideynlər ilin axırına kimi ödəyib qurtara bilmirlər. Ona görə bir az güzəşt olunsa, çox yaxşı olar”.
Tələbə: “Eyni zamanda biz ödədiyimiz təhsil haqqında adekvat təhsil də ala bilmirik. Elə fakültə var ki, ödənişi 6 min manatdır. Bu, bir çox ailələr üçün ağır məbləğdir”.
Təhsil eksperti Kamran Əsədovun sözlərinə görə, ölkəmizdə təhsil haqları reallığı əks etdirmir. Bu, göstərilən xidmətlə üst-üstə düşmür .
Ekspert bildirib ki, “Təəssüf ki, bu gün Azərbaycan ali təhsil müəssisələri ödənişli əsaslarla təhsil haqlarını müəyyənləşdirəndə özlərinin şəxsi düşüncələrini əsas götürürlər. Halbuki, bir şəxsin təhsil alması üçün universitetə düşən xərclər burda əsas götürülməlidir”.
Yəni, təhsil haqları müəyyənləşəndə universitetin tələbəyə sərf etdiyi kommunal xərclər, müəllimin əmək haqqı və digər bütün ödənişlər hesablanır, plan yerlərinin sayına bölünür və ortaya təhsil haqqı çıxır.
Ekspertin sözlərinə görə, Biz bu düsturu tətbiq edəndə görürük ki, Azərbaycanın istənilən təhsil müəssisəsində təhsil haqqı maksimum 1200-1300 manatdan artıq ola bilməz.
Hazırda təhsil xərclərinin çox olması səbəbindən 20 mindən çox tələbə təhsil almaq üçün xarici ölkələrə üz tutur. Bu səbəbdən ölkəmizə xaricdən gələn tələbələrin sayı da olduqca azdır. Milli Məclisinin Elm və təhsil komitəsinin üzvü, millət vəkili Ceyhun Məmmədovun sözlərinə görə, təhsilin əlçatanlığını təmin etmək üçün ailələrin maddi vəziyyəti nəzərə alınmalıdır.
“Belə bir vəziyyət yaranır ki, kimlərin ki, imkanı var onlar istədiyi ixtisası seçib təhsil ala bilirlər. Amma bizim elə tələbələrimiz var ki, onlar konkret bir sahə üzrə mütəxəssis kimi formalaşmaq istəyirlər amma təhsil haqqı yüksək olduğundan onlar həmin ixtisas üzrə təhsil ala bilmirlər”.
